Thư tòa soạn VT 359

Tổ chức Ân Xá Quốc Tế (Amnesty International) vừa công bố bản phúc trình nhân quyền hàng năm, cho biết, nhiều chính phủ trên thế giới đã không thực hiện đầy đủ bản Tuyên ngôn Nhân quyền Toàn cầu, sau 60 năm văn bản này được thông qua, và cần tạ lỗi dân chúng về việc này.

Tình trạng nhân quyền và quyền tự do tại Trung Quốc; các trung tâm do quân đội Hoa Kỳ thiết lập để giam giữ những người bị tình nghi là khủng bố; cách hành xử của chính phủ Nga đối với những người bất đồng chính kiến, là những vấn đề được nêu lên trong bản phúc trình của Tổ chức Ân Xá Quốc Tế.

Riêng với Việt Nam, bản phúc trình của Ân Xá Quốc tế lên án nhà cầm quyền Hà Nội tiếp tục siết chặt tự do phát biểu, tự do hội họp và đàn áp các nhóm tranh đấu cùng các sắc tộc thiểu số. Bản phúc trình nhắc đến việc trước khi Tổng thống Bush đến Việt Nam dự hội nghị thượng đỉnh của Diễn đàn APEC, chế độ Hà Nội đã trả tự do cho các ông Nguyễn Vũ Bình, Lê Quốc Quân và Phan Văn Bản, nhưng ngay sau hội nghị và sau khi đạt được việc gia nhập Tổ chức Mậu dịch Quốc tế WTO, chính quyền gia tăng đàn áp. Từ tháng 11 năm 2006 đến năm 2007, 35 người bị bắt vì tham gia các họat động dân chủ, một sự gia tăng đối với cùng thời gian này năm trước. Bản phúc trình cũng lần lượt nhắc đến các vụ xử Linh mục Nguyễn Văn Lý, hai luật sư Lê Thị Công Nhân và Nguyễn Văn Đài, cũng như việc tiếp tục đối xử phân biệt và kỳ thị đối với các sắc tộc thiểu số. Bản phúc trình kết luận là tình hình nhân quyền ở Việt Nam không có tiến bộ.

Không thể có tiến bộ trong lãnh vực nhân quyền tại Việt Nam, vì chế độ tại Việt Nam hiện nay là một chế độ toàn trị.

Nhà Văn Nam Dao, tên thật là Nguyễn Mạnh Hùng, hiện là giáo sư bộ môn kinh tế của Trường Đại học Tổng hợp Quebec-Canada, đã nhận định như thế trong bài viết của ông phổ biến vào năm 2005. Ông từng là sinh viên từ miền Nam đi du học Canada trước năm 1975 và từng hết mực ủng hộ Mặt trận Giải phóng Miền Nam, tổ chức ngoại vi của đảng cộng sản Việt Nam.

Nam Dao viết: “Xã hội là tập hợp của các hệ thống kinh tế, văn hoá và chính trị. Trong chế độ toàn trị chỉ tồn tại có một hệ thống, đấy là chính trị. Hệ thống chính trị đã nuốt chửng những hệ thống khác, xóa xã hội dân sự, tất cả đã bị khuất phục bởi Nhà Nước, tức Đảng cầm quyền. Tất cả các mặt của đời sống xã hội bị trộn lộn làm một. Đặc điểm quan trọng nhất của chế độ toàn trị là sự hợp nhất một cách tuyệt đối tất cả các lĩnh vực của đời sống. Chế độ toàn trị cố gắng xoá nhoà ranh giới giữa cá nhân, gia đình, xã hội, nhà nước, lãnh tụ, đảng, quần chúng. Văn hoá tinh thần, bao gồm văn học nghệ thuật, triết học, đạo đức thậm chí cả khoa học đều bị hệ tư tưởng Đảng toàn trị ngốn nghiến. Công cụ quan trọng nhất để biến xã hội thành đám đông vô tổ chức, thành các cá nhân “hạt nhân”, là khủng bố. Sau khi mất hết các mối liên hệ theo chiều ngang giữa người với người, các cá nhân trở thành đơn độc, trở thành một mình đối diện với Đảng-Nhà Nước, dĩ nhiên là hoàn toàn bất lực. Đặc điểm của chế độ toàn trị là ngoài hệ thống chính trị ra, tất cả các hệ thống khác của đời sống xã hội đều không tồn tại. Chúng đã bị trộn lộn vào làm một, được một hệ tư tưởng duy nhất cố kết, và được chỉ huy và kiểm soát từ một trung tâm. Từ đó, có thể rút ra một nguyên tắc, là chế độ này không có mối liên hệ phản hồi giữa quyết định của chính quyền và phản ứng của xã hội.

“Hệ thống chính trị của chế độ toàn trị bao gồm bộ máy chính trị quan liêu và một loạt phương tiện (tuyên huấn, công an mật vụ, v.v.) để đảm bảo cho nó tiếp tục nắm giữ quyền lực. Phương tiện quan trọng nhất là của hệ thống chính trị này là tính độc đảng, và phù hợp với nó là tư tưởng nhất nguyên. Sau khi đã tiêu diệt các đảng phái khác, sau khi đã hợp nhất bộ máy đảng với bộ máy nhà nước và đàn áp sinh hoạt có tính chất tự trị trong nội bộ đảng, chính đảng toàn trị này trở thành trụ cột của bộ máy nhà nước với bộ máy quản lý nằm trong tay những nhân vật chóp bu của Đảng. Trong hệ thống toàn trị, đảng chính là con đường cho người ta thăng tiến vì nó nắm toàn quyền trong việc chỉ định các chức vụ từ lớn đến bé. Chỉ có đảng viên mới được giữ các chức vụ lãnh đạo trong bộ máy nhà nước, trong các đơn vị sản xuất, trong quân đội, trong lĩnh vực ngoại giao và tất cả các lĩnh vực khác. Giai cấp cầm quyền tồn tại không phải trên cơ sở sở hữu tài sản mà là trên cơ sở nắm giữ quyền lực. Nếu trong các xã hội tư bản, theo Karl Marx phân tích, thu nhập của một người trong giai cấp bóc lột phụ thuộc trực tiếp vào số tài sản mà hắn sở hữu thì trong chế độ toàn trị, thu nhập phụ thuộc vào mức độ tham gia của hắn vào bộ máy quyền lực và nhất là vào quyền lực mà hắn nắm giữ.”

“Với cái khẩu hiệu “chính trị là thống soái”, phương thức tổ chức một nền chuyên chính vô sản kiểu Lênin, lại kèm vào liều lượng Maoít xuất phát từ truyền thống phong kiến Trung Quốc. Từ đó, xã hội được tổ chức theo kiểu một trại tập trung.”

Nam Dao từng “ở trong chăn”, nên biết rất rõ loài rệp ẩn núp trong chăn.

Nói về loài rệp, trong bài ký của Nam Dao, tác giả kể một truyện “Lục Súc Tranh Công” hậu hiện đại nhưng đậm đà bản sắc tiếu lâm dân tộc:

“Thời hậu hiện đại, xã hội loài người là xã hội đại đồng nhưng súc sinh còn đang ở giai đoạn quá độ lên Xã hội Chủ nghĩa. Và như loài người thuở trước, mọi sinh vật đều tìm cách vào đội ngũ tiên phong là Đảng Cộng Sản. Sau khi đã sinh hoạt Đoàn, nay có 6 đối tượng kết nạp Đảng, là Bò, Chó, Gà, Ngựa, Lợn và không biết ai giới thiệu mà lại có một chú Rệp. Bò qua kỳ kiểm tra lý lịch và năng lực cuối với các đồng chí “bên trên”, đi ra, vẻ thiểu não. Sao vậy? Bò kể, các đồng chí bảo tôi ngu như bò nên không kết nạp, mặc dầu tôi hiền lành, lại cung ứng thịt cho các đồng chí! Con Lợn ưỡn đít, nói, tôi cũng cung ứng thịt. Nhìn Chó, Lợn thủng thỉnh, khi có riềng có mẻ thì thành giả cầy, rồi ục ịch bước vào phòng làm việc. Lát sau, nó uể oải đi ra. Sao vậy? Các đồng chí bảo, đúng là cũng lành, cũng cống hiến thịt, nhưng lại chê tôi là bẩn như lợn. Cả bọn bật cười. Gà ngẫm nghĩ, gà cũng có thịt gà, không ai chê ngu chê bẩn. Phen này, cờ đã đến tay, gà vươn cổ, gáy rồi bước vào. Lát sau, nó cụp đuôi đi ra. Sao vậy ? Các đồng chí bảo, đúng là cỗ bàn gì thì cũng có thịt gà, lại không ngu, không bẩn. Thế thì mắc tội gì – đám súc sinh hỏi, giọng lo lắng. Gà thở ra, tôi bị phê là có cái tật là trời chưa sáng đã gáy! Cả bọn đăm chiêu. Ngựa gật gù: tớ cũng cung cấp thịt, không mang tiếng bẩn và ngu, chẳng gáy báo sáng cho ai, lại thêm cái việc chở các đồng chí trên lưng rong ruổi khi đèo lúc suối... Ngựa bước vào, nhưng lát sau, Ngựa ra, vẻ buồn bã. Sao vậy? Các đồng chí phán, được cả, nhưng tớ có cú đá hậu, khó tin. Bấy giờ, Chó vểnh tai, khệnh khạng, nói như đinh đóng cột: tớ không biết đá, tuy không chở được các đồng chí trên lưng đi tham quan nhưng lại biết giữ nhà giữ cửa, là món đánh chén đậm đà bản sắc dân tộc, lại có tiếng là bạn thân nhất của loài người, chắc đảng đến tay tớ chứ còn vào ai. Chó vào, nhưng khi ra, tai cụp, đuôi cụp. Sao vậy? Các đồng chí bảo dù tớ có tất cả phẩm chất đảng viên đấy, tớ vẫn còn khuyết điểm. Khuyết điểm gì? Tớ có cái thói hay sủa bậy, và tật ăn cứt. Chó đáp rồi kêu ư ử! Chỉ còn Rệp. Mi thì vô phương, cà bọn la lên. Lạnh lùng, Rệp không nhìn ai, bước vào phòng và chỉ năm phút sau đi ra, đường bệ, mặt vênh lên trời. Đám súc sinh ngạc nhiên. Rệp tuyên bố mình đã được kết nạp. Sao vậy? Rệp ngắn gọn: các đồng chí bảo trong tớ có máu công nông!”

Chỉ khi nào chấm dứt chế độ cộng sản toàn trị, chấm dứt xã hội kiểu trại lính, thì người dân mới có được nhân quyền.

Việt Tide